Kusursuz Bir Giysinin Temeli: Doğru Kumaş ve Doğru Kesim
Bir giysiyi ne kadar düzgün dikerseniz dikin, eğer kumaş kesimi yanlış yapılmışsa o giysi bedende hiçbir zaman düzgün durmaz. Dikişte yaşanan dönme, sarkma ve potluk problemlerinin %90'ı kesim aşamasındaki hatalardan kaynaklanır. Bu hataların başında da Düz Boy İpliği (DBİ) kuralını göz ardı etmek gelir.
Düz Boy İpliği (DBİ) Nedir ve Neden Hayatidir?
Dokuma kumaşlar iki grup iplikten oluşur: Çözgü (Boy) ve Atkı (En) iplikleri.
- Çözgü İplikleri (Düz Boy İpliği): Kumaşın dokuma tezgahında uzunlamasına gerilen, daha sık, daha dayanıklı ve esnemeyen iplikleridir. Kumaşın kenarındaki delikli "kumaş kenarı (kenar bordürü)" çizgisine paraleldir.
- Atkı İplikleri (En İpliği): Çözgülerin arasından enlemesine geçen ipliklerdir. Kumaş ende hafifçe esneme payına sahiptir.
- Verev Hat (45 Derece): Kumaşın en çok esnediği, dökümlü durduğu çapraz hattır. Biyeler ve dökümlü yaka modelleri verev kesilir.
Kalıpların üzerindeki boyuna ok işareti daima Düz Boy İpliği (DBİ) yönünü gösterir. Kalıbı kumaşa koyduğunuzda bu okun kumaş kenarına paralel olması şarttır. Eğer ok yamuk durursa giysi dikildikten sonra yan dikişler öne veya arkaya doğru döner.
Kumaşı Kesime Hazırlama: 4 Kritik Adım
- Kumaşı Yıkamak veya Buharlamak: Pamuk, keten ve viskon gibi doğal elyaflı kumaşlar yıkandığında %3 ila %10 arasında çeker. Giysiyi diktikten sonra ilk yıkamada küçülmemesi için kumaşı kesmeden önce mutlaka yıkayın veya bol buharla ütüleyin.
- Kumaş Kenarlarını Düzeltmek: Kumaş mağazalarında kumaşlar genellikle makasla eğri kesilir veya yırtılarak koparılır. Kesime başlamadan önce kumaşın en ipliğinden bir tel çekerek gerçek 90 derecelik dik açıyı bulun ve kenarı düzeltin.
- Yüz Yüze Katlama: Kumaşı düz boy ipliği doğrultusunda, kumaşın iyi yüzü (ön yüzü) içeride kalacak şekilde ikiye katlayın. Çizimlerinizi ters yüze yapın.
- Ağırlık ve İğneleme: Kalıpları kumaşa yerleştirdikten sonra kumaş ağırlıkları veya ince toplu iğneler ile sabitleyin. Kumaşı masadan havaya kaldırmadan, makasın alt ağzı masaya temas edecek şekilde kesin.
💡 Ayşen Hoca'dan İpucu: Kumaşın En-Boy Tespiti Nasıl Yapılır?
Elinizde kenar bordürü olmayan bir kumaş parçası varsa enini ve boyunu nasıl anlarsınız? Kumaşı iki elinizle hem enine hem boyuna sertçe çekin. Esnemeyen ve sert ses çıkaran yön daima boy (çözgü) ipliğidir; esneyen yön ise en (atkı) ipliğidir.
Kesim ve Kumaş Bilgisini Pratiğe Dökün
Kumaş türleri, kumaşın kesime hazırlanması, kumaşta en boy tespiti gibi tüm aşamaları Ayşen Hoca'nın Dikiş Dersleri eğitim modülünde video anlatımlarla detaylıca izleyebilirsiniz.